Leestijd: ± 11 minuten · Laatst bijgewerkt: juli 2026

Een groep is een aparte stroomkring in uw huis: één afzonderlijke leiding die vanuit de groepenkast vertrekt en een deel van uw woning van stroom voorziet, beveiligd door een eigen automaat. Denk aan een aparte kring voor de wasmachine, één voor de stopcontacten in de woonkamer, en één voor de verlichting boven. Samen vormen al die kringen de elektrische verdeling van uw huis. Waarom staat dit centraal? Omdat bijna alles wat mensen over "groepen" willen weten, teruggaat op dat ene idee: uw stroom is opgeknipt in losse vakjes. Daardoor valt niet meteen het hele huis donker als er ergens iets misgaat, en kunt u zware apparaten netjes verdelen.

Wat is een groep?

Een groep is één aparte stroomkring: een leiding die vanuit de groepenkast vertrekt, een deel van uw huis voedt en aan het begin wordt beveiligd door een eigen installatieautomaat. Vakmensen noemen dit een eindgroep of stroomkring. In gewone taal: een groep is een "vakje" stroom voor een aantal stopcontacten, lichtpunten of één apparaat.

Belangrijk om meteen recht te zetten, want hier gaat veel verwarring over: de groep is de kring zélf, niet de schakelaar ervoor. Die kleine hendel in de kast die u kunt omzetten, is de automaat die de groep beveiligt. Mensen wijzen naar die hendel en zeggen "dat is de groep", maar strikt genomen is de groep de kabel plus alles wat eraan hangt. De automaat is de bewaker aan de poort.

Elke groep heeft dus drie vaste kenmerken: een eigen leiding (de kabel), een eigen beveiliging (de automaat) en een eigen taak (welke stopcontacten of welk apparaat eraan hangt). Zodra u die drie samen ziet, snapt u waarom uw huis is opgedeeld zoals het is opgedeeld.

Waarom heeft een huis meerdere groepen?

Omdat één grote kring voor het hele huis onveilig en onhandig zou zijn. Door de stroom over meerdere groepen te verdelen, blijft de rest van uw huis werken als er ergens iets misgaat, en voorkomt u dat één kring overbelast raakt.

Vergelijk het met verkeer. Eén rijstrook voor al het verkeer betekent dat één ongeluk alles stillegt. Meerdere rijstroken vangen dat op: er gebeurt iets op één baan, de rest rijdt door. Zo werkt het met groepen ook. Slaat de groep van de wasmachine af, dan blijft het licht in de rest van het huis gewoon branden.

Er zijn grofweg drie redenen om te verdelen:

• Veiligheid: elke groep heeft een eigen automaat die de kring uitschakelt bij overbelasting of kortsluiting. Meer groepen betekent gerichter afschakelen.
• Comfort: valt er één groep uit, dan zit u niet meteen in het volledige donker. U weet ook sneller waar het probleem zit.
• Belasting spreiden: zware apparaten trekken veel stroom. Door ze over aparte groepen te verdelen, blijft geen enkele kring overbelast.

Dit is ook meteen het antwoord op een misverstand dat online rondzingt: meer groepen betekent niet "meer stroomverbruik" of "een zwaardere rekening". Het aantal groepen zegt niets over hoeveel u verbruikt, alleen over hoe slim uw stroom verdeeld is.

Groep, automaat, aardlekschakelaar en groepenkast: wat is wat?

Kort de begrippen op een rij, want ze worden vaak door elkaar gehaald: de groep is de stroomkring, de automaat beveiligt die kring, de aardlekschakelaar bewaakt op lekstroom, en de groepenkast is de kast waarin dat allemaal zit. De meterkast, tot slot, is de hele ruimte waarin de groepenkast én de meter staan.

Wie deze vier uit elkaar houdt, leest elk schema en elke offerte met gemak. In de tabel hieronder ziet u het verschil in één oogopslag.

Zo hangen ze samen: de stroom komt binnen bij de meter, gaat via de hoofdschakelaar de groepenkast in, loopt door de aardlekschakelaar en verdeelt zich dan over de groepen, elk met een eigen automaat. Eén groep is dus altijd het geheel van "automaat plus de kring die eraan hangt". Wilt u dieper in de kast zelf duiken, dan leest u daarover meer op de pagina over de groepenkast.

Hoeveel groepen heb ik nodig?

Dat hangt af van de grootte van uw woning en het aantal (zware) apparaten, maar als richtlijn heeft een gemiddelde eengezinswoning 8 tot 12 groepen. Oudere woningen hebben vaak nog maar 3 tot 6 groepen, en dat is met de apparaten van vandaag meestal te weinig.

De regel is eenvoudig: hoe meer zware apparaten en hoe meer ruimtes, hoe meer groepen. Een klein appartement zonder wasdroger en zonder inductie komt met minder groepen toe dan een eengezinswoning met een moderne keuken. Als grove indeling ziet u meestal:

Een moderne keuken alleen al vraagt vaak vier tot vijf eigen groepen: inductie of kookplaat, oven, vaatwasser, magnetron en soms een quooker of keukenboiler. Dat verklaart waarom nieuwbouwwoningen zoveel meer groepen hebben dan de huizen van vroeger.

Een praktisch maximum: in een gewone 1-fase groepenkast passen doorgaans zo'n 12 groepen. Heeft u er meer nodig, dan komt er een uitbreidingskast bij of stapt u over naar een 3-fase aansluiting (zie verderop).

Hoeveel mag er op een groep?

Op een gewone groep mag maximaal 16 ampère lopen. Bij de Nederlandse netspanning van 230 volt komt dat neer op 16 × 230 = 3.680 watt aan maximale belasting. Dat is de bovengrens: de automaat schakelt de groep uit zodra er structureel meer stroom doorheen wil dan die 16 ampère.

Let op de veelgehoorde afronding "een groep is 3.500 watt". Dat klopt niet helemaal. De echte grens is de stroom (16 ampère), niet een vast wattgetal. Sommige bronnen rekenen nog met 220 volt en komen dan op 3.520 watt, maar de Nederlandse standaard is al jaren 230 volt. Belangrijker nog: u belast een groep in de praktijk niet continu tot het maximum. Installateurs houden marge aan, zodat de leiding en de automaat niet aan de rand van hun kunnen werken.

Een rekenvoorbeeld maakt het concreet. Een waterkoker (2.000 watt) en een föhn (1.500 watt) tegelijk op dezelfde groep is samen al 3.500 watt. Dat zit zó dicht tegen de grens dat er weinig bij hoeft te komen, of de groep valt uit. Precies daarom horen zware apparaten op een eigen groep, zoals u in de volgende sectie leest.

De formule erachter is simpel: vermogen (watt) = spanning (volt) × stroom (ampère), oftewel P = U × I. Wilt u weten of iets op een groep past, deel dan het vermogen van uw apparaten door 230. Komt de som boven de 16 ampère, dan is het te veel voor één groep.

Welke apparaten horen op een aparte groep?

Zware apparaten en apparaten die lang achter elkaar aan staan, horen op hun eigen groep. De vuistregel: alles wat meer dan ongeveer 2.000 watt trekt, krijgt een aparte kring. Denk aan de wasmachine, wasdroger, vaatwasser, oven, kookplaat, magnetron en de boiler.

De reden is dubbel. Zulke apparaten kunnen samen een groep zó zwaar belasten dat hij uitvalt, en juist die apparaten wilt u kunnen gebruiken zonder dat de rest van het huis eronder lijdt. In nieuwe of gewijzigde installaties schrijft de norm NEN 1010 daarom aparte groepen voor bij dit soort verbruikers.

Een hardnekkig misverstand is dat dit óók zou gelden voor elke oude woning. Dat is niet zo. De verplichting geldt bij nieuwbouw en bij een verbouwing of vernieuwing van de installatie, niet met terugwerkende kracht voor een bestaande, ongewijzigde installatie. Wél is het altijd verstandig, ook in een ouder huis.

Klap hieronder open welk apparaat voor u speelt. Per apparaat leggen we uit waarom het een eigen groep verdient.

Een gewone groep of een krachtgroep (1-fase of 3-fase)?

Een gewone groep is 1-fase en levert stroom via één fasedraad en één nuldraad, goed voor die 16 ampère. Een krachtgroep is 3-fase: die gebruikt drie fasedraden en een nuldraad tegelijk en kan veel meer vermogen leveren. Krachtstroom herkent u aan de 400 volt die er tussen de fasen staat, tegenover 230 volt tussen fase en nul.

Waar heeft u een krachtgroep voor nodig? Voor de echt zware verbruikers: een volwaardige inductiekookplaat, een warmtepomp, een laadpaal of zwaarder gereedschap in de werkplaats. Zulke apparaten trekken meer dan één gewone groep aankan.

Het verschil zit in de bedrading. Bij een 1-fase groep loopt de stroom door de bruine fasedraad en terug via de blauwe nuldraad. Bij een 3-fase krachtgroep zijn er drie fasedraden (bruin, zwart en grijs) plus de blauwe nul. Elke draad hoort in zijn eigen klem; fase en nul zitten nooit samen in één aansluiting.

Belangrijk: een krachtgroep kan alleen in een 3-fase groepenkast zitten. Heeft u een 1-fase aansluiting en wilt u toch een zwaar apparaat, dan is soms een verzwaring naar 3-fase nodig. Dat regelt u samen met uw netbeheerder en een elektricien; het is geen losse klus die u er even bij doet.

Wanneer plaatst u een groep bij?

U plaatst een groep bij zodra uw kast te vol raakt of een nieuw zwaar apparaat een eigen kring nodig heeft. Denk aan een nieuwe wasmachine, een verbouwde keuken, een airco of een laadpaal. Ook als een bestaande groep telkens overbelast raakt, is bijplaatsen vaak de oplossing.

Een groep bijplaatsen betekent in de praktijk werk aan de groepenkast: er komt een automaat bij, soms een extra aardlekschakelaar, en er wordt een nieuwe leiding getrokken naar de plek van het apparaat. Is er nog ruimte in de kast (voldoende vrije modules), dan is dat een overzichtelijke klus. Zit de kast vol, dan is de groepenkast uitbreiden met een aanbouwkast of een nieuwe kast de weg.

Dit is precies de grens met het groepenkast-cluster: het begríp "groep bijplaatsen" hoort hier thuis, de úitvoering (kast uitbreiden of vervangen) leest u op de bijbehorende pagina's. Twijfelt u of uw kast nog ruimte en reserve heeft? Dan geeft de gratis groepenkast-check daar snel duidelijkheid over.

Waarom valt een groep uit?

Meestal omdat de groep overbelast is of omdat een apparaat kapot is. De automaat schakelt dan uit om oververhitting of gevaar te voorkomen. Met andere woorden: een groep die uitvalt, is bijna nooit een defecte groep, het is een groep die precies doet wat hij hoort te doen.

Er zijn drie hoofdoorzaken:

• Overbelasting: te veel (zware) apparaten tegelijk op één groep. De automaat slaat af bij meer dan 16 ampère.
• Kortsluiting: een fase en nul die elkaar per ongeluk raken, bijvoorbeeld door een kapot snoer. Dat leest u verder uit bij kortsluiting.
• Aardlek: stroom die weglekt naar aarde, bijvoorbeeld bij een kapot apparaat of vocht. Dan schakelt de aardlekschakelaar, niet de automaat.

Wilt u weten welk apparaat de boosdoener is, doe dan de stekkerproef. Trek alle stekkers uit de groep, zet de automaat weer aan, en steek de apparaten er één voor één weer in. Slaat de groep eruit zodra u een bepaald apparaat aansluit, dan heeft u de dader te pakken.

Klap hieronder open wat bij uw situatie past.

Twijfelt u waar een storing vandaan komt? Ga dan niet zelf sleutelen in de kast. Laat een elektricien de oorzaak veilig opsporen.

Wat kost een extra groep?

Een vaste prijs is er niet, want de kosten hangen sterk af van uw situatie. Als u eerder een indruk zoekt: een losse extra groep aanleggen ligt vaak ergens tussen de honderd en enkele honderden euro's, maar dat getal zegt weinig zonder uw kast erbij.

Wat de prijs bepaalt, kunnen we wél op een rij zetten:

• Ruimte in de kast: is er nog plek voor een extra automaat, of moet de kast eerst worden uitgebreid?
• Lengte en route van de nieuwe leiding: een groep vlak bij de kast is minder werk dan een leiding naar de andere kant van het huis.
• Soort groep: een gewone 16 ampère-groep is eenvoudiger dan een krachtgroep, die soms een verzwaring van de aansluiting vraagt.
• Staat van de kast: in een oude kast is soms extra werk nodig, en is een nieuwe groepenkast op termijn slimmer dan losse uitbreidingen.
• Onderdeel van een grotere klus: wordt de groep meegenomen bij een verbouwing, dan zijn de kosten anders verdeeld dan bij een losse ingreep.

Wilt u een prijs die bij úw situatie past? Vraag dan vrijblijvend een offerte aan. Twijfelt u eerst of uitbreiden nodig is? Dan geeft de gratis groepenkast-check uitsluitsel.

Zelf doen of een elektricien inschakelen?

Ons advies is duidelijk: laat het aanleggen, bijplaatsen of verdelen van groepen over aan een erkende elektricien. Werk in de groepenkast betekent werken op de plek waar de volle stroom binnenkomt, en een fout daar is niet zomaar "een groep die uitvalt".

De stekkerproef doen, een automaat terugzetten of uitzoeken welk apparaat een groep belast: dat mag u prima zelf. Dat is bedienen, geen installeren. Maar een nieuwe groep aanleggen, een leiding trekken of de kast uitbreiden is een ander verhaal. Daar horen kennis, gereedschap en het goed spanningsloos maken van de installatie bij.

Een verkeerd aangesloten of overbelaste groep kan oververhitting, kortsluiting of in het ergste geval brand geven. Juist omdat een groep zo alledaags klinkt, wordt het risico onderschat. Daarom laten wij dit altijd door een vakman doen, en niet door een handige klusser.