Keuring elektrische installatie — plak-klaar (Elektra Koning)

Leestijd: ± 9 minuten · Laatst bijgewerkt: juli 2026

Een keuring van een elektrische installatie is een onafhankelijke controle waarbij een deskundige met een visuele inspectie én metingen vaststelt of de installatie veilig is. Het is als het ware de APK voor uw elektra: iemand kijkt of de meterkast, de bedrading, de aarding en de beveiligingen nog kloppen, en legt de uitkomst vast in een rapport.

Een installatie die het gewoon doet, is namelijk niet automatisch een veilige installatie. Een lamp brandt ook nog als de aarding stiekem is onderbroken of als een groep te zwaar belast wordt. Juist die dingen die u niet ziet, brengt een keuring aan het licht. Daarom laten steeds meer mensen hun elektra keuren: bij de bouw of verbouwing van een woning, bij de aankoop van een ouder huis, of omdat een verzekeraar het van een bedrijf verlangt. In dit artikel leest u wat een keuring precies is, welke soorten er zijn, of het verplicht is, wat er tijdens de keuring gebeurt en wanneer u er een nodig heeft.

Inhoudsopgave
  1. Wat is een keuring van de elektrische installatie?
  2. Welke soorten keuringen zijn er?
  3. Is een keuring verplicht?
  4. Wat wordt er gecontroleerd bij een keuring?
  5. Het keuringsrapport: goedgekeurd of gebreken
  6. Wanneer laat u uw installatie keuren?
  7. Wat kost een keuring?
  8. Varianten van keuring
  9. Veelgemaakte misverstanden over keuren
  10. Zelf regelen of een erkende elektricien inschakelen?

Wat is een keuring van de elektrische installatie?

Een keuring van de elektrische installatie is een controle op veiligheid, uitgevoerd door een deskundige, die bestaat uit een visuele inspectie en een reeks metingen, en die eindigt met een rapport. Vaktechnisch heet dat een inspectie; in de volksmond spreekt vrijwel iedereen van een keuring. Wij houden in dit artikel het woord keuring aan, maar bedoelen daar dus die inspectie mee.

De kern is dat iemand die er verstand van heeft onafhankelijk vaststelt of de installatie voldoet aan de veiligheidseisen. Dat gaat verder dan een blik in de groepenkast. De inspecteur kijkt of alles deugdelijk is aangelegd, en meet vervolgens de dingen die met het blote oog niet te zien zijn: is de aarding echt doorverbonden, is de isolatie van de bedrading nog goed, en schakelt de aardlekbeveiliging op tijd uit? Pas als dat is nagemeten, weet u of de installatie echt veilig is.

Keuring, maar dan een andere: APK, medische keuring, bouwkundige keuring
Het woord "keuring" wordt voor van alles gebruikt: de APK-keuring van uw auto, een medische keuring bij een sollicitatie, of een bouwkundige keuring bij de aankoop van een huis. Die hebben niets met elektra te maken. Dit artikel gaat uitsluitend over de keuring van de elektrische installatie: de controle van uw meterkast, groepenkast en bedrading op elektrische veiligheid. Zoekt u een van de andere betekenissen, dan bent u hier aan het verkeerde adres.

Waarom is dat de moeite waard? Omdat een installatie langzaam en onzichtbaar achteruit kan gaan. Bedrading veroudert, klemmen raken los, vocht kruipt binnen, en na een paar verbouwingen zit er soms van alles bij geknutseld. Van buiten ziet u daar niets van, en de installatie blijft gewoon werken, tot het een keer misgaat. Een keuring maakt die verborgen risico's zichtbaar voordat ze tot een storing, een schok of brand leiden.

Welke soorten keuringen zijn er?

Er is niet één keuring, maar een handvol soorten, en welke bij u past hangt af van uw situatie: gaat het om een nieuwe of om een bestaande installatie, om een woning of om een bedrijf, en vraagt een verzekeraar erom? De vier die u het vaakst tegenkomt, staan hieronder op een rij.

De eerste is de opleveringskeuring. Die hoort bij een nieuwe of ingrijpend gewijzigde installatie en toetst of de aanleg voldoet aan de norm voor het aanleggen van laagspanningsinstallaties, de NEN 1010. Kort gezegd: is het goed en veilig aangelegd voordat het in gebruik gaat? De tweede is de periodieke keuring van een installatie die al in gebruik is. Die valt onder de norm voor veilig gebruik en beheer, de NEN 3140, en herhaalt zich met een zekere regelmaat. De derde groep zijn de Scope-inspecties, waaronder Scope 8 en Scope 10, die vooral bij bedrijven spelen en die verzekeraars vaak vragen; die behandelen we bij de Scope-keuring. De vierde is de woning- of aankoopkeuring: een particuliere controle van de elektra, bijvoorbeeld bij de koop van een ouder huis.

Opleveringskeuring NEN 1010 Nieuwe of gewijzigde installatie, vóór ingebruikname. Periodieke keuring NEN 3140 Installatie die in gebruik is, met een zekere regelmaat. Scope 8 & Scope 10 SCIOS / verzekering Bedrijfspand: veiligheid (8) en brandrisico (10). Woningkeuring particulier Vrijwillig, bijvoorbeeld bij de aankoop van een ouder huis. ELEKTRA KONING
De vier keuringen die u het vaakst tegenkomt: de opleveringskeuring (NEN 1010) bij de aanleg, de periodieke keuring (NEN 3140) tijdens het gebruik, de Scope-inspecties voor verzekering en bedrijf, en de vrijwillige woningkeuring voor particulieren.

Weet u niet welke keuring bij uw situatie past? De wegwijzer hieronder helpt u in één klik op weg.

Wegwijzer

Welke keuring heeft u nodig?

Kies uw situatie. U ziet meteen welke keuring erbij hoort en een vervolgstap.

Uw keuze

Opleveringskeuring (NEN 1010)

Een nieuw aangelegde of ingrijpend gewijzigde installatie hoort vóór ingebruikname gekeurd te worden op de aanleg, volgens de norm NEN 1010. Zo weet u zeker dat de meterkast, de groepen en de aarding goed en veilig zijn aangelegd voordat u de installatie in gebruik neemt.

Nieuwe installatie laten keuren? Neem contact op

Uw keuze

Installatiecheck van uw woning

Wilt u zeker weten dat de elektra van uw woning veilig is, bijvoorbeeld bij de aankoop van een ouder huis, dan laat u de installatie controleren. U krijgt inzicht in de staat van de meterkast, de aarding en de beveiligingen, en in wat er eventueel aangepast moet worden.

Uw woning laten controleren? Neem contact op

Uw keuze

Scope 8 of Scope 10 (verzekering)

Vraagt uw verzekeraar om een inspectie van uw bedrijfspand, dan gaat het meestal om een Scope-inspectie. Scope 8 kijkt naar de veiligheid van de installatie, Scope 10 naar het brandrisico van het elektrisch materieel. Vaak worden beide gevraagd. Wij bereiden dit met u voor.

Scope-inspectie nodig? Neem contact op

Uw keuze

Periodieke keuring (NEN 3140)

Als werkgever moet u zorgen voor veilige installaties en arbeidsmiddelen. De periodieke keuring volgens NEN 3140 controleert wat er in gebruik is, met een interval dat afhangt van het risico en de omgeving. Het rapport laat zien dat u aan uw zorgplicht voldoet.

Periodieke keuring regelen? Neem contact op

Uw keuze verandert niets aan uw installatie. De wegwijzer wijst u alleen naar de juiste keuring.

ELEKTRA KONING

Is een keuring verplicht?

Voor een particuliere woning is een keuring van de elektrische installatie in Nederland niet wettelijk verplicht. U hoeft uw elektra dus niet met een bepaalde regelmaat te laten keuren zoals u dat met de APK van uw auto moet. Dat wil niet zeggen dat het niet verstandig is, alleen dat de wet u er niet toe dwingt.

Voor bedrijven ligt dat anders. Een werkgever moet zorgen voor veilige installaties en veilige arbeidsmiddelen; dat staat in de Arbowet. Een periodieke keuring is de manier waarop een bedrijf laat zien dat het daaraan voldoet, en in de praktijk is het daarmee voor ondernemers eigenlijk niet vrijblijvend. Daar komt bij dat veel verzekeraars een geldige keuring als voorwaarde stellen voor een brand- of opstalverzekering. Vooral voor bedrijfspanden, winkels, kantoren en agrarische bedrijven wordt regelmatig een Scope 10-inspectie geëist. Voldoet u daar niet aan, dan kan een verzekeraar bij schade lastig gaan doen over de uitkering.

In België is een keuring wél verplicht, in Nederland niet
Veel mensen denken dat een elektrakeuring altijd verplicht is, en dat komt vaak doordat het in België wél zo geregeld is: daar moet de installatie van een woning bij verkoop en bij oplevering verplicht gekeurd zijn volgens het plaatselijke reglement. In Nederland kennen we die verplichting voor particuliere woningen niet. Verwar de twee dus niet: woont of koopt u in Nederland, dan is de keuring een sterk aanbevolen, maar geen wettelijk verplichte stap.

En bij de verkoop van een woning? Ook dan is een keuring in Nederland niet verplicht. Wel vragen kopers er steeds vaker om, zeker bij oudere huizen, en een recent keuringsrapport kan uw woning aantrekkelijker maken en discussie achteraf voorkomen.

Wat wordt er gecontroleerd bij een keuring?

Een keuring bestaat uit twee delen die elkaar aanvullen: eerst een visuele inspectie, daarna een reeks metingen en beproevingen. Het oog van de inspecteur ziet de zichtbare gebreken, de meetapparatuur legt bloot wat verborgen zit. Samen geven ze een compleet beeld van de veiligheid.

Bij de visuele inspectie kijkt de deskundige naar de staat van de meterkast en de groepenkast, of de juiste beveiligingen aanwezig zijn, of er geen beschadigde of oververhitte onderdelen zijn, en of er niets ondeugdelijk is bijgeprutst. Daarna volgen de metingen. De belangrijkste zijn de aarding (is die aanwezig en overal netjes doorverbonden), de isolatiewaarde van de bedrading (de isolatieweerstand in megaohm, waarbij een hoge waarde goed is), en de werking van de aardlekschakelaar: schakelt die snel genoeg uit bij een lekstroom? De aardlekbeveiliging die mensen tegen elektrocutie beschermt, hoort al bij ongeveer 30 milliampère in te grijpen. Ook wordt gekeken of groepen niet overbelast raken en of alles goed en met de juiste polariteit is aangesloten.

HS T ALS T ALS B16 B16 B16 B16 B16 B16 N PE 1 4 5 3 2 1 Visuele inspectie Staat van meterkast en groepenkast. 2 Aarding Aanwezig en overal doorverbonden. 3 Isolatiewaarde Isolatieweerstand van de bedrading (MΩ). 4 Aardlekbeveiliging Uitschakelen beproeven (± 30 mA). 5 De groepen Geen overbelasting, juist aangesloten. ELEKTRA KONING
Vijf controlepunten bij een keuring: de visuele inspectie van de kast (1), en de metingen aan de aarding (2), de isolatiewaarde van de bedrading (3), de werking van de aardlekbeveiliging bij ongeveer 30 mA (4) en de belasting van de groepen (5).

Juist die metingen maken het verschil met "even kijken of alles het doet". Een onderbroken aarding of een te lage isolatiewaarde merkt u in het dagelijks gebruik niet, maar het is precies wat bij een defect het verschil kan maken tussen een uitschakelende beveiliging en een gevaarlijke situatie. De keuring meet dat na, zodat u het zwart op wit heeft.

Het keuringsrapport: goedgekeurd of gebreken

Het resultaat van een keuring is altijd een rapport. Daarin staan de meetwaarden, de bevindingen van de visuele inspectie en een oordeel: de installatie is goedgekeurd, of er is een lijst met gebreken die aandacht nodig hebben. Dat rapport is het bewijs dat de keuring is uitgevoerd en wat er is aangetroffen.

Zijn er gebreken gevonden, dan zijn die meestal ingedeeld naar ernst. Een klein aandachtspunt is iets anders dan een gevaarlijk gebrek dat direct verholpen moet worden. De inspecteur licht toe wat er aan de hand is en wat er moet gebeuren; na het herstel kan een herkeuring bevestigen dat het in orde is. Zo weet u niet alleen dát er iets mis was, maar ook wat en hoe erg.

Het rapport heeft ook waarde ná de keuring. Voor uw verzekeraar is het het bewijs dat de installatie op dat moment veilig was, wat bij schade door brand of kortsluiting van belang kan zijn. En bij de verkoop van uw woning geeft een recent rapport een koper vertrouwen. Bewaar het dus goed; het is meer dan een papiertje.

Wanneer laat u uw installatie keuren?

Er zijn een paar momenten waarop een keuring echt op zijn plaats is, ook al bent u er wettelijk niet toe verplicht. Ze hebben met elkaar gemeen dat er iets verandert, of dat er lange tijd niets is gecontroleerd.

Het duidelijkst is een nieuwe of verbouwde installatie: nieuw aangelegde elektra hoort vóór ingebruikname te worden gekeurd, zodat u zeker weet dat de aanleg klopt. Een tweede moment is de aankoop van een woning, zeker bij een huis van 25 tot 30 jaar of ouder. In zulke installaties ontbreekt soms nog een aardlekschakelaar op alle groepen, of zit er verouderde bedrading. Een keuring vóór of vlak na de koop voorkomt vervelende verrassingen. Voor bedrijven geldt de periodieke keuring: hoe vaak, hangt af van het risico en de omgeving, maar in de praktijk komt het neer op eens in de paar jaar. En tot slot na een storing of na tekenen van problemen, zoals een groep die er telkens uitklapt, een warme of verkleurde meterkast of een schokje bij het aanraken van een apparaat.

Twijfelt u of uw kast nog in orde is, maar wilt u niet meteen een volledige keuring? Dan kunt u eerst een gratis groepenkast-check laten doen als laagdrempelige eerste stap.

Wat kost een keuring?

Wat een keuring kost, valt niet in één bedrag te vangen, omdat het sterk afhangt van wat er gekeurd moet worden. Een kleine woninginstallatie met een handvol groepen is iets heel anders dan een bedrijfspand met tientallen groepen en veel apparatuur. Daarom werkt vrijwel elke elektricien met een offerte op maat in plaats van een vaste prijs.

De belangrijkste factoren die de prijs bepalen zijn de omvang van de installatie (het aantal groepen en aansluitpunten), het type pand (woning of bedrijf), het aantal te keuren arbeidsmiddelen bij een bedrijfskeuring, en hoe goed alles bereikbaar is. Ook het soort keuring speelt mee: een uitgebreide Scope-inspectie met bijvoorbeeld een warmtemeting is bewerkelijker dan een basiscontrole van een woning. Wilt u weten wat een keuring in uw situatie kost, vraag dan een vrijblijvende offerte aan; dan weet u het zeker in plaats van te rekenen met een richtprijs die net niet op uw situatie past.

Varianten van keuring

Keuring is een verzamelnaam. Welke variant voor u van belang is, hangt af van uw situatie. Klap hieronder open wat op u van toepassing is.

Opleveringskeuring (nieuwe of gewijzigde installatie)
De controle van een nieuw aangelegde of ingrijpend gewijzigde installatie, vóór die in gebruik gaat. Ze toetst of de aanleg voldoet aan de norm voor het aanleggen van laagspanningsinstallaties. Bedoeld om zeker te stellen dat een nieuwe meterkast, uitbreiding of complete installatie veilig en volgens de regels is aangelegd. Ook wel opleveringsinspectie of eerste inspectie genoemd.
Periodieke keuring (NEN 3140)
De herhaalde keuring van een installatie die al in gebruik is, gericht op veilig blijven werken en beheren. Dit is de keuring die bedrijven met een zekere regelmaat laten doen, met een interval dat afhangt van het risico en de omgeving. Ze omvat zowel de vaste installatie als losse elektrische arbeidsmiddelen.
SCIOS Scope 8 (arbeidsveiligheid)
Een inspectie van de elektrische installatie gericht op veilig gebruik en arbeidsveiligheid, uitgevoerd door een gecertificeerd bedrijf en gebaseerd op de norm voor veilig beheer. Werkgevers gebruiken Scope 8 om invulling te geven aan hun zorgplicht voor een veilige werkomgeving.
SCIOS Scope 10 (brandrisico)
Een inspectie die het elektrisch materieel specifiek op brandrisico beoordeelt, vaak met een warmtemeting om oververhitting op te sporen. Verzekeraars vragen deze inspectie regelmatig als voorwaarde voor een brandverzekering van bedrijfspanden. Scope 8 en Scope 10 vullen elkaar aan: de een kijkt naar veilig gebruik, de ander naar brand.
Woning- of aankoopkeuring
Een controle van de elektra van een woning voor een particulier, bijvoorbeeld bij de aankoop van een ouder huis of gewoon voor de zekerheid. Ze geeft u inzicht in de staat van de installatie en in wat er eventueel vervangen of aangepast moet worden, zonder dat er een wettelijke verplichting achter zit.
Verzekeringskeuring
Geen aparte soort, maar een keuring die wordt uitgevoerd omdat een verzekeraar erom vraagt. Vaak gaat het dan om een Scope 10-inspectie voor het brandrisico, soms in combinatie met Scope 8. Het rapport dient als bewijs richting de verzekeraar dat de installatie is gecontroleerd en veilig bevonden.

Veelgemaakte misverstanden over keuren

Rond keuringen leven een paar hardnekkige misverstanden. Ze klinken logisch, maar kloppen niet, en kunnen u op het verkeerde been zetten.

"Een keuring is bij verkoop van mijn woning verplicht"
In Nederland is dat niet zo. Anders dan in België hoeft de elektra van een woning bij verkoop niet gekeurd te zijn. Kopers vragen er wel steeds vaker om, en een recent rapport werkt in uw voordeel, maar een wettelijke verplichting is het voor particulieren niet.
"Eén keer goedgekeurd betekent altijd veilig"
Een keuring is een momentopname. Op het moment van keuren was de installatie in orde, maar daarna kan er van alles veranderen: slijtage, vocht, een verbouwing of bijgeplaatste apparatuur. Daarom wordt bij bedrijven periodiek opnieuw gekeurd, en is ook bij een woning na jaren een nieuwe controle verstandig.
"NEN 1010 en NEN 3140 zijn hetzelfde"
Het zijn twee verschillende normen voor twee momenten. NEN 1010 gaat over het aanleggen van een installatie, en dus over de opleveringskeuring van iets nieuws of gewijzigds. NEN 3140 gaat over het veilig gebruiken en beheren van een installatie die al in bedrijf is, en dus over de periodieke keuring. Andere norm, ander moment.
"Scope 8 dekt ook het brandrisico"
Nee. Scope 8 richt zich op de arbeidsveiligheid van de installatie, Scope 10 op het brandrisico van het elektrisch materieel. Wie alleen Scope 8 laat doen, heeft het brandrisico dus niet apart laten beoordelen. Verzekeraars vragen daarom vaak allebei.

Zelf regelen of een erkende elektricien inschakelen?

Een keuring is geen klus die u er zelf even bij doet. Een deel van de controle bestaat uit metingen met professionele apparatuur, zoals een installatietester, en uit het beoordelen van de uitkomsten aan de hand van de norm. Dat vraagt kennis, het juiste gereedschap en, bij een officiële keuring, de bevoegdheid om het te doen. Een keuring hoort dan ook door een deskundig, bevoegd persoon te worden uitgevoerd, niet door een handige klusser.

Dat is ook precies de waarde ervan: een keuring is een onafhankelijk oordeel. Iemand die er verstand van heeft, meet na wat u zelf niet kunt zien en legt het vast in een rapport waar u, een koper of een verzekeraar op kan bouwen. Voor een Scope-inspectie is bovendien een gecertificeerd inspectiebedrijf nodig; dat is niet iets wat u zelf kunt afvinken.

Twijfelt u of uw installatie nog veilig is, of heeft u een rapport nodig voor uw verzekering of de verkoop van uw huis? Laat het dan door een erkende elektricien controleren. U kunt bij ons een installatiecheck laten uitvoeren, zodat u zwart op wit weet hoe uw elektra ervoor staat.

Veelgestelde vragen

Is een keuring van de elektrische installatie verplicht?

Voor een particuliere woning in Nederland is een keuring niet wettelijk verplicht. Voor bedrijven ligt dat anders: via de Arbowet moet een werkgever zorgen voor veilige installaties en arbeidsmiddelen, en verzekeraars stellen een keuring vaak als voorwaarde. In de praktijk is een periodieke keuring voor ondernemers daardoor eigenlijk niet vrijblijvend, terwijl het voor particulieren een sterk aanbevolen, maar vrije keuze is.

Niet zeker of het voor u verplicht is? Wij denken graag mee
Wat kost een keuring van de elektrische installatie?

Dat hangt af van wat er gekeurd moet worden. De omvang van de installatie (het aantal groepen), het type pand, het aantal te keuren apparaten bij een bedrijf en de bereikbaarheid bepalen samen de prijs. Daarom werkt een elektricien met een offerte op maat in plaats van een vast tarief. Wilt u weten wat een keuring in uw situatie kost, vraag dan een vrijblijvende offerte aan.

Benieuwd naar de kosten voor uw situatie? Vraag een offerte aan
Hoe vaak moet mijn elektrische installatie gekeurd worden?

Voor een woning is er geen wettelijke termijn. Verstandige momenten zijn de aanleg of verbouwing, de aankoop van een ouder huis en na ongeveer 25 tot 30 jaar. Voor bedrijven is de keuring periodiek, met een interval dat afhangt van het risico en de omgeving; in de praktijk komt dat neer op eens in de paar jaar. Bij twijfel of bij klachten zoals een groep die er telkens uitklapt, is eerder keuren verstandig.

Twijfelt u over de conditie van uw kast? Doe de gratis groepenkast-check
Wat is het verschil tussen NEN 1010 en NEN 3140?

NEN 1010 is de norm voor het aanleggen van een elektrische installatie en hoort dus bij de opleveringskeuring van iets nieuws of gewijzigds. NEN 3140 is de norm voor het veilig gebruiken en beheren van een installatie die al in bedrijf is, en hoort bij de periodieke keuring. Kort gezegd: NEN 1010 gaat over de aanleg, NEN 3140 over het gebruik. Het zijn dus twee verschillende normen voor twee verschillende momenten.

Meer weten over welke norm bij u speelt? Stel uw vraag
Is een elektrakeuring verplicht bij verkoop van een woning?

Nee, in Nederland is een elektrakeuring bij de verkoop van een woning niet verplicht. Dat verschilt van België, waar een keuring bij verkoop wel vereist is. Wel vragen kopers er in Nederland steeds vaker om, zeker bij oudere huizen, en een recent keuringsrapport kan uw woning aantrekkelijker maken en discussie achteraf voorkomen.

Wilt u uw woning verkoopklaar maken? Neem contact op
Elektra Contact Mascotte

Wilt u uw elektrische installatie laten keuren?

Heb je een vraag?